Co w puszczy piszczy?

Dla PiS prastara Białowieża to „zasoby przyrodnicze”, dla nas – coś więcej niż las… A co słychać i widać w puszczy? Monika Przyborowska, ekolożka, zachęca do odwiedzin tego miejsca.

Wincenty Pol pisał w wierszu pt. „Puszcza” o innym borze, ale przecież to także pasuje do Białowieży:

To wielka jest natury księga!

Niema – a mówi kto ją duchem pyta,

I kto do dziejów i natury sięga,

Z niej tylko cząstkę tajemnic odczyta.

Co w puszczy piszczy?
Fot. Monika Nowak-Ruchała

Szyszko zaś perroruje o „użytkowaniu zasobów przyrodniczych” czy „wykorzystaniu zasobów przyrodniczych dla rozwoju gospodarczego”. Dla niego kornik drukarz to koszmar ze snów, dla biologów – cząstka wielkiego i wiekowego kręgu, którego eliminacja grozi ogromnymi i trudnymi do przewidzenia konsekwencjami. Puszcza żyje i ma się świetnie, jeśli tylko człowiek jej nie przeszkadza! Prostujmy kłamstwa, które płyną od osób, które szukają zysku, a nie liczą strat!

Czy wiesz, że …?

  • Drzewa w puszczy często rosną w równym rzędzie. Leśnicy Szyszki twierdzą, że to dowód na to, że las był sadzony ręką człowieka. Nic bardziej mylnego, w puszczy nowe drzewa często wyrastają bezpośrednio na zmurszałych pniach martwych krewniaków, stąd „rządek”. Dokładnie na takich pniach, jakie teraz wywożone są z puszczy.

 

  • Kornik drukarz mieszka w Puszczy od tysięcy lat. Regularnie występują okresy tak zwanej „gradacji” – wtedy kornika jest więcej. Za każdym razem zabija część drzew, które nadal pozostają cennym składnikiem leśnego ekosystemu. Puszcza mimo kornika trwa przez tysiąclecia i sama reguluje swój ekosystem, podlegający nieustannym naturalnym zmianom. Leśnicy Szyszki twierdzą, że bez ich interwencji puszcza nie przeżyje. A przecież kornik drukarz ma skrzydła. Kiedy zetnie mu się drzewo, w którym mieszka, przelatuje sobie na inne. Leśnicy Szyszki twierdzą, że nie.

 

  • Kornik drukarz, jak każdy żywy organizm, ma wielu naturalnych wrogów: grzyby, pasożyty, drapieżne owady czy ptaki. Wiele z nich zamieszkuje pnie martwych drzew. Aktualnie leśnicy Szyszki wywożą te pnie z lasu, przy okazji demolując siedliska stworzeń, które w lesie pozostawionym samemu sobie skutecznie ograniczyłyby populację kornika.

 

Co w puszczy piszczy?
Fot. Monika Nowak-Ruchała

 

  • Pod puszczańskimi świerkami, pomimo obecności tysięcy szyszek, nie kiełkują młode świerki, ale raczej drzewa liściaste typowe dla grądów. Świadczy to o tym, że dla świerka nie jest to odpowiednie siedlisko i że większość z nich była w Puszczy zasadzona sztucznie. Ponieważ rosną na niekorzystnych dla siebie stanowiskach, a warunki ciągle się pogarszają (osuszanie terenów, ocieplenie klimatu), są osłabione i bardziej podatne na choroby, w tym na atak korników. Leśnicy Szyszki w miejscach po wycinkach zamierzają zasadzić nowe świerki.

 

"Co
Fot. Monika Nowak-Ruchała
  • Grab ma korę mocno pofałdowaną, z mnóstwem zakamarków i naturalnych dziupli. W odróżnieniu od innych jeszcze jako żywe drzewo jest domem dla wielu pajęczaków, owadów i drobnych gryzoni. W leśnym ekosystemie jest bardzo wartościowy. Ponieważ nie za dobrze nadaje się na deski i ma małą wartość pieniężną, leśnicy Szyszki określają grab mianem chwastu. Przytaczają argumenty za wycinką grabów i sadzeniem dębów „bo przecież tu tylko te chwasty zostaną”. Jest to oczywiście kompletną bzdurą, natura nie zna pojęcia „chwast” nie istnieją także naturalne leśne monokultury.

 

  • Młode dęby to przysmak jeleni i innych zwierzaków, dlatego dąb kiełkujący w łatwo dostępnym miejscu raczej nie ma szans na przetrwanie. Martwe drzewa leżące na ziemi wraz z gałęziami tworzą naturalną osłonę (klatkę), w której dębowe siewki mogą osiągnąć takie rozmiary, że jeleń już im niegroźny. Teraz martwe drzewa są usuwane z lasu. Leśnicy Szyszki twierdzą, że dęby w lesie same nie przetrwają, że trzeba je sadzić na ogrodzonych plantacjach, co też niestety robią w puszczy. Tymczasem w rezerwacie ścisłym, gdzie nikt przecież drzew nie sadził ani nie ogradzał, skąd jednak nie usuwało się martwych pni , jest dwunastokrotnie więcej ponad 100-letnich dębów niż na pozostałym obszarze. Oczywiście trudno oszacować, na ile to większa początkowa liczebność, a na ile intensywniejsza wycinka. Pewnie po trochu jedno i drugie.

 

  • Wiele gatunków roślin i zwierząt występuje wyłącznie w starych, ponad 100-letnich lasach. W atlasach pojawia się w ich opisie określenie „gatunek wskaźnikowy starych lasów”. W lasach gospodarczych, wycinanych co kilkadziesiąt lat i sadzonych od nowa, tych organizmów nie ma. To między innymi dlatego Puszcza jest taka cenna. Leśnicy Szyszki nie rozumieją różnicy między lasem naturalnym i gospodarczym.

 

Co w puszczy piszczy?
Fot. Monika Nowak-Ruchała
  • W puszczy występuje ponad tysiąc roślin naczyniowych, co stanowi w przybliżeniu połowę niżowej flory Polski. Część z nich to relikty występujące wyłącznie na tym terenie, jest wśród nich także wiele roślin ginących i zagrożonych. Leśnicy Szyszki, mówiąc o roślinności Puszczy, wspominają wyłącznie o kilku gatunkach drzew z najbardziej wartościowym drewnem.

 

  • Nie ma nic bardziej żywego niż martwe drewno. W powalonych pniach żyją grzyby, porosty, mchy, owady, pajęczaki, ślimaki i gryzonie, w kłodach szukają schronienia między innymi jenoty i kuny, połamane gałęzie zwierzęta wykorzystują do budowy gniazd i legowisk. W obszarze rezerwatu ścisłego martwe drewno stanowi około 25% masy drzewnej.

Leśnicy Szyszki dążą do tego, aby puszcza wyglądała jak typowy las gospodarczy: wszystkie obumarłe drzewa usunięte, pnie proste, wszystkie drzewa w tym samym wieku, liczne monokultury. A to już nie jest las, a jedynie plantacja drzew. Zatem – brońmy naszego dziedzictwa.

Monika Przyborowska – aktywistka-obrończyni Białowieży, miłośniczka roślin: z tych dzikich umie coś pysznego wyczarować na talerzu.

Zaproszenie na niedzielny (13.08) protest w obronie puszczy – https://www.facebook.com/VidKOD/videos/1722358538068176/

Dodaj komentarz

Ta strona wykorzystuje pliki cookies więcej informacj

W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies.

zamknij